Trong các tai nạn ở nhà của trẻ dưới 3 tuổi, bỏng là loại để lại hậu quả dai dẳng nhất. Phần lớn không phải do lửa mà do chất lỏng nóng: cốc trà, tô mì, nồi canh, nước tắm quá nóng. Da của bé mỏng hơn da người lớn nhiều, nên cùng một cốc nước nóng, người lớn chỉ hơi rát còn bé có thể bỏng sâu. Tin tốt là hầu hết các ca bỏng đều phòng được bằng vài thói quen nhỏ.
Trong bếp: chỗ nguy hiểm nhất
- Quay cán nồi, cán chảo vào trong, nấu ở bếp phía sau nếu được. Bé đứng dưới với tay lên là kéo được cả nồi canh xuống người.
- Không bế con trên tay khi đang nấu, chiên rán hay bưng đồ nóng. Một giọt dầu bắn lên má bé cũng đủ phồng da.
- Dây ấm siêu tốc, dây nồi cơm điện đừng để thòng xuống mép bàn. Bé thích kéo dây, và cái ấm vừa sôi sẽ đổ theo.
- Nồi cơm điện lúc đang nấu xì hơi rất nóng. Đặt nồi sâu vào trong bàn, xa chỗ bé đứng.
- Bếp từ tắt rồi mặt kính vẫn còn nóng một lúc. Bé chạm tay vào là bỏng, dù không thấy lửa.
- Gia đình hay ăn lẩu thì để nồi lẩu giữa bàn, bé ngồi ghế ăn riêng cách xa bếp, không ngồi lòng người lớn.
Cốc trà, bình thủy và khăn trải bàn
Nhiều ca bỏng ở trẻ nhỏ chỉ đến từ một cốc trà hay cốc cà phê của người lớn. Thói quen vừa bế con vừa uống trà nóng rất phổ biến, nhưng bé vung tay một cái là cả cốc đổ vào ngực con.
- Uống đồ nóng thì đặt con xuống, uống xong hẵng bế.
- Không để cốc nóng ở mép bàn, bàn trà thấp hay trên sàn.
- Bình thủy (phích nước) nhiều nhà vẫn để dưới đất cạnh bàn uống nước. Bé tập bò, tập đi rất dễ làm đổ. Để bình lên cao hoặc thôi dùng khi con còn nhỏ.
- Khăn trải bàn có mép rủ xuống: bé kéo khăn là mọi thứ trên bàn đổ xuống theo. Tạm cất khăn hoặc dùng loại vừa khít mặt bàn.
- Mì gói, cháo, súp vừa nấu xong thì múc ra để nguội rồi mới mang tới gần bé. Đừng quên lò vi sóng làm nóng không đều, giữa bát có thể nóng hơn ngoài rìa nhiều.
Phòng tắm: nước tắm và bình nóng lạnh
- Pha nước tắm theo thứ tự: nước lạnh trước, nước nóng sau, khuấy đều rồi thử bằng khuỷu tay hoặc mặt trong cổ tay. Nước chỉ hơi ấm là vừa. Nếu có nhiệt kế thì khoảng 37 độ C. Cách tắm từng bước có trong bài tắm cho trẻ 4 tháng tuổi.
- Không để bé ngồi trong chậu khi đang xả thêm nước nóng vào.
- Bình nóng lạnh có núm chỉnh nhiệt thì vặn xuống mức vừa dùng. Nhiều tổ chức an toàn trẻ em khuyên để nước nóng ra vòi không quá khoảng 50 độ C, vì ở nhiệt độ cao hơn da bé có thể bỏng chỉ trong vài giây.
- Bé lớn hơn tự mở vòi được thì dạy con vòi nào là nước nóng, và luôn có người lớn đứng cạnh khi con tắm.
Phòng tắm còn một nguy hiểm khác là đuối nước, chỉ cần vài phân nước trong xô chậu. Mẹ xem thêm bài phòng đuối nước cho trẻ ngay trong nhà.
Bàn là, máy sấy tóc và những thứ “nóng ngầm”
Bàn là vừa dùng xong, máy sấy tóc, máy uốn tóc, đèn sưởi nhà tắm, ống xả xe máy ngoài sân đều là thứ nhìn không thấy lửa nhưng rất nóng. Dùng xong rút điện và cất lên cao ngay, đừng để nguội trên sàn. Ổ cắm, dây điện cũng nên che chắn, cách làm có trong bài che chắn ổ điện, góc bàn.
Lỡ bé bị bỏng: sơ cứu đúng trong vài phút đầu
- Xả nước mát (không phải nước đá) lên vết bỏng khoảng 20 phút. Nước máy sạch chảy nhẹ là được. Làm càng sớm càng tốt, kể cả khi đã qua vài phút.
- Trong lúc xả, cởi nhẹ quần áo, tháo vòng, nhẫn ở chỗ bỏng. Chỗ nào vải đã dính vào da thì để nguyên, không giật ra.
- Giữ ấm phần người còn lại của bé, vì trẻ nhỏ rất dễ bị lạnh khi xả nước lâu.
- Sau khi làm mát, che vết bỏng bằng màng bọc thực phẩm đặt lỏng hoặc miếng gạc sạch không xơ. Không quấn chặt.
- Không bôi kem đánh răng, nước mắm, lòng trắng trứng, mỡ trăn, dầu ăn, đá lạnh lên vết bỏng. Những thứ này không làm vết bỏng đỡ đi mà còn dễ gây nhiễm trùng và khiến bác sĩ khó đánh giá độ sâu.
- Không chọc vỡ bóng nước.
Đưa bé đi khám ngay nếu vết bỏng rộng hơn lòng bàn tay của bé, bỏng ở mặt, cổ, bàn tay, bàn chân, vùng kín hay các khớp, vết bỏng trắng bệch hoặc sạm đen, bé bị bỏng điện hay bỏng hóa chất, hoặc bé còn rất nhỏ. Không chắc thì cứ cho bé đi khám, bỏng ở trẻ nhỏ thường nặng hơn mình nhìn thấy lúc đầu. Trường hợp bỏng rộng, bé lừ đừ, khó thở thì gọi 115.
Một vòng kiểm tra nhà theo tầm mắt của bé (ngồi thấp xuống mà nhìn) thường cho thấy ngay những chỗ cần sửa. Các góc khác hay bị bỏ sót có trong bài dọn nhà an toàn cho bé tập bò, tập đi.
Nguồn Tham Khảo
Mẹ Đọc Thêm
- Tags:
- An Toàn Cho Bé
Ban Biên Tập gồm Diệu Linh và nhóm cộng sự cùng làm Ba Mẹ Yêu Con. Bản nháp các bài Cẩm Nang được chuẩn bị với sự hỗ trợ của công cụ AI. Sau đó, mọi thông tin sức khỏe được đối chiếu với WHO, Bộ Y tế, AAP, CDC và trang kiến thức của nhà thuốc Long Châu, Pharmacity, An Khang. Nguồn được ghi ở cuối mỗi bài. Ban Biên Tập không phải bác sĩ. Nội dung chỉ để tham khảo, không thay thế lời khuyên của bác sĩ và chuyên gia y tế.
