Cứ tầm 6, 7 giờ tối là con bắt đầu khóc. Cho bú không nín, thay tã không nín, bế đi khắp nhà vẫn khóc ré, mặt đỏ, chân co lên bụng. Đến khuya mới chịu ngủ, hôm sau lại y như vậy. Nếu mẹ đang ở trong những tuần như thế, có thể con đang khóc dạ đề. Nghe nhiều người kể chuyện cúng vía, kiêng đủ thứ, nhưng về y khoa, khóc dạ đề là một tình trạng khá phổ biến ở trẻ khỏe mạnh và có thời hạn rõ ràng.
Khóc dạ đề là gì: quy tắc số 3
Khóc dạ đề (hội chứng colic) thường được nhận biết theo quy tắc số 3 ở một bé đang khỏe, bú tốt, tăng cân đều:
- Khóc trên 3 tiếng mỗi ngày,
- ít nhất 3 ngày mỗi tuần,
- kéo dài từ 3 tuần trở lên.
Bé hay khóc vào chiều tối, khóc dữ dội, khó dỗ, khi khóc nắm chặt tay, bụng căng, co gối, ưỡn người. Theo các bài của Nhà thuốc Long Châu và Nhà thuốc An Khang, khoảng 1 trên 5 trẻ gặp tình trạng này. Thường bắt đầu khi bé 2 đến 3 tuần tuổi, nặng nhất quanh 6 tuần, rồi giảm dần và hết khi bé khoảng 3 đến 4 tháng.
Nguyên nhân chính xác đến nay vẫn chưa rõ. Các giả thuyết hay được nhắc là hệ tiêu hóa còn non, nuốt hơi khi bú, bé nhạy cảm với kích thích sau một ngày dài, và ở một số ít bé là không dung nạp đạm sữa bò.
Trước tiên, loại trừ những lý do khác
Trước khi kết luận là khóc dạ đề, mẹ thử kiểm tra nhanh:
- Bé có đói không? Bé sơ sinh đói thường có dấu hiệu trước khi khóc, xem bài 8 dấu hiệu bé đang đói.
- Tã có ướt, bẩn không? Có sợi tóc, chỉ quấn vào ngón tay ngón chân không?
- Bé có nóng quá, lạnh quá không?
- Bé có sốt không? Đo nhiệt độ nếu thấy người bé nóng.
- Bé có ợ hơi sau bú chưa, có trớ nhiều không? Bài bé hay trớ sữa, đầy hơi có cách giúp con dễ chịu hơn.
Cách dỗ con khi khóc dạ đề
Không có cách nào hiệu quả với mọi bé. Mẹ thử lần lượt, cách nào con chịu thì giữ lại.
- Bế áp sát người, da kề da. Hơi ấm và nhịp tim của mẹ hay ba giúp bé dịu lại.
- Quấn chũn cho bé sơ sinh để bé đỡ giật mình. Quấn chặt phần tay, để hông và chân thoải mái co duỗi, và ngưng quấn khi bé có dấu hiệu biết lật. Kinh nghiệm chọn khăn quấn có trong bài khăn quấn chũn Unbee 0-3m.
- Tiếng ồn trắng: “suỵt suỵt” sát tai bé, tiếng máy sấy, tiếng quạt, hoặc ứng dụng tiếng ồn trắng để âm lượng nhỏ.
- Đung đưa nhịp nhàng: bế đi lại, ngồi ghế rung, đẩy xe trong nhà.
- Bế kiểu nằm sấp trên cẳng tay, bụng bé tựa lên tay mẹ, tay kia đỡ lưng. Nhiều bé đau bụng thích tư thế này. Chỉ làm khi bé thức và mẹ đang bế.
- Massage bụng theo chiều kim đồng hồ quanh rốn, hoặc nhẹ nhàng đạp xe hai chân bé, lúc bé không vừa mới bú no.
- Tắm nước ấm rồi cho vào phòng tối, yên tĩnh, hạn chế đèn sáng, tivi, người ra vào.
- Cho bú ở tư thế đầu cao hơn bụng, vỗ ợ hơi giữa và sau cữ bú. Bé bú bình thì chọn núm có tốc độ chảy phù hợp để bé ít nuốt hơi.
Có nên dùng men vi sinh, thuốc gì không
Một số nghiên cứu cho thấy men vi sinh chủng Lactobacillus reuteri có thể giúp giảm thời gian khóc ở trẻ bú mẹ, nhưng kết quả chưa đồng nhất. Thuốc chống đầy hơi simethicone thì bằng chứng còn yếu. Mẹ muốn dùng thì hỏi bác sĩ nhi trước, đừng chỉ dựa vào quảng cáo “hết khóc sau 2 tuần”.
Mẹ cho con bú cũng không cần kiêng khem tràn lan. Nếu bé khóc kèm nôn nhiều, phân có máu hoặc nhầy, chàm da, chậm tăng cân, bác sĩ có thể nghi dị ứng đạm sữa bò và hướng dẫn mẹ cách thử bỏ sữa đúng cách.
Khi nào phải đưa bé đi khám ngay
- Bé dưới 3 tháng sốt từ 38 độ trở lên.
- Nôn vọt, nôn ra dịch xanh hoặc có máu.
- Bỏ bú, bú kém, tã ướt ít hẳn đi.
- Phân có máu, bụng chướng căng, cứng.
- Tiếng khóc khác thường: rên, thét the thé, hoặc khóc yếu, lừ đừ, khó đánh thức.
- Bé không tăng cân, hoặc bắt đầu khóc kiểu này sau 4 tháng tuổi.
- Bé bị ngã, va đập trước khi khóc.
Còn mẹ, khi đã quá mệt
Nghe con khóc hàng giờ mỗi tối, ai cũng có lúc bất lực, thậm chí bực bội. Điều đó không có nghĩa mẹ là người mẹ tồi. Khi thấy mình sắp không chịu nổi, hãy đặt bé nằm ngửa trong cũi hoặc nôi an toàn, ra ngoài hít thở vài phút, rồi quay lại. Nhờ chồng, ông bà thay ca vào khung giờ con hay khóc. Tuyệt đối không lắc bé, dù chỉ để “cho nín”, vì lắc có thể gây tổn thương não nghiêm trọng.
Nếu sự mệt mỏi kéo theo buồn bã, mất ngủ cả khi con ngủ, mẹ đọc thêm bài trầm cảm sau sinh. Khóc dạ đề rồi sẽ qua, thường trước khi bé tròn 4 tháng. Những buổi tối dài này có hạn, mẹ không phải gồng một mình.
Nguồn Tham Khảo
Mẹ Đọc Thêm
- Tags:
- Giấc Ngủ
- Sức Khỏe Của Bé
Ban Biên Tập gồm Diệu Linh và nhóm cộng sự cùng làm Ba Mẹ Yêu Con. Bản nháp các bài Cẩm Nang được chuẩn bị với sự hỗ trợ của công cụ AI. Sau đó, mọi thông tin sức khỏe được đối chiếu với WHO, Bộ Y tế, AAP, CDC và trang kiến thức của nhà thuốc Long Châu, Pharmacity, An Khang. Nguồn được ghi ở cuối mỗi bài. Ban Biên Tập không phải bác sĩ. Nội dung chỉ để tham khảo, không thay thế lời khuyên của bác sĩ và chuyên gia y tế.
